Kort gezegd: Betaalt de debiteur minder dan alles wat hij verschuldigd is, dan bepaalt de wet hoe die betaling wordt toegerekend. Een betaling gaat eerst naar de kosten, dan naar de verschenen rente en pas daarna naar de hoofdsom en de lopende rente (artikel 6:44 BW). Een betaling per bank geldt als gedaan op het moment dat het bedrag op uw rekening is bijgeschreven.
Incassozaken ontstaan soms simpelweg door betalingsverschillen. Met de betaling wordt in uw administratie een ander openstaand bedrag verwerkt dan in de administratie van de ander. Om dit te voorkomen zijn in de wet regels neergelegd voor het verwerken van betalingen.
Wanneer is een factuur betaald?
Bij een betaling per bank is pas betaald op het moment dat het bedrag op de rekening van de schuldeiser is bijgeschreven (artikel 6:114 lid 2 BW). Het moment waarop de debiteur de overboeking opdraagt, telt niet. Dat is van belang voor de vraag of op tijd is betaald binnen de betalingstermijn.
Ook een ander dan de debiteur kan de schuld betalen, bijvoorbeeld een familielid of een moedermaatschappij, tenzij de aard van de verbintenis zich daartegen verzet (artikel 6:30 BW).
Op welke factuur wordt een betaling toegerekend?
Soms kan een betaling op meerdere facturen betrekking hebben. De betaling wordt in dat geval eerst in mindering gebracht op de facturen die door de ander zijn aangewezen. Zijn er geen facturen aangewezen, dan worden de facturen verwerkt naar opeisbaarheid, daarna naar bezwarendheid en oudheid en tenslotte naar evenredigheid. Bij de beoordeling welke factuur het meest bezwarend is moet worden onderzocht bij betaling van welke factuur de ander het meeste belang heeft. Vaak zal de hoogte van de rente een rol spelen. Het kan echter ook zo zijn dat bij de ene factuur een zwaardere sanctie geldt dan bij de andere factuur. Verder is het denkbaar dat met het betalen van een bepaalde factuur een zaak vrijkomt. Het verschilt dus per situatie.
Deze regels staan in artikel 6:43 BW. Een vordering is opeisbaar als u er nu betaling van mag eisen. Meer daarover leest u bij vordering.
Betaling eerst op kosten en rente (artikel 6:44 BW)
Is eenmaal duidelijk welke factuur met de betaling moet worden verwerkt, dan moet worden bepaald of daarmee eerst de factuur, rente of kosten is betaald. De volgorde is als volgt: eerst worden daarmee de kosten betaald, daarna de verschenen rente en tenslotte de factuur en lopende rente. Onder deze kosten vallen ook de buitengerechtelijke incassokosten.
Een rekenvoorbeeld. Stel dat de factuur € 1.000 bedraagt, er € 50 rente is verschenen en de kosten € 150 bedragen. De debiteur betaalt € 400. Dan gaat eerst € 150 naar de kosten en € 50 naar de rente. Er blijft € 200 over voor de factuur. Er staat dus nog € 800 van de factuur open, en over dat bedrag loopt de rente door.
Mag de debiteur een andere volgorde kiezen?
De debiteur kan bij zijn betaling aangeven dat hij alleen de factuur wil betalen. Dan mag u de betaling weigeren zonder dat u daardoor zelf in verzuim komt (artikel 6:44 lid 2 BW). Ook mag u weigeren als de debiteur de hele hoofdsom wil aflossen, maar niet tegelijk de verschenen en lopende rente en de kosten betaalt (artikel 6:44 lid 3 BW).
Deelbetaling: moet u die accepteren?
Een deelbetaling is een betaling van een deel van wat de debiteur verschuldigd is. Volgens de wet is de debiteur niet bevoegd om in gedeelten te betalen (artikel 6:29 BW). U hoeft een deelbetaling dus in beginsel niet te accepteren. Neemt u een deelbetaling wel aan, dan wordt die verwerkt volgens de volgorde van artikel 6:44 BW: eerst kosten, dan rente, dan de hoofdsom.
Wil de debiteur in termijnen betalen, maak daar dan duidelijke schriftelijke afspraken over. Lees meer over het treffen van een betalingsregeling.
Hoe voorkomt u betalingsverschillen?
Vermeld op elke factuur een eigen factuurnummer en vraag de klant dat nummer bij betaling te noemen. Verwerk een betaling direct en stuur bij twijfel een rekeningoverzicht met alle openstaande posten. Klopt er iets niet, neem dan snel contact op met de klant. Leidt dat niet tot betaling, kijk dan op factuur niet betaald voor de volgende stappen.
Veelgestelde vragen
Mag ik een betaling eerst afboeken op de incassokosten en de rente?
Ja. Volgens artikel 6:44 BW gaat een betaling eerst naar de kosten, daarna naar de verschenen rente en pas daarna naar de hoofdsom en de lopende rente. Onder de kosten vallen ook de buitengerechtelijke incassokosten.
Wat als de debiteur zegt dat hij alleen de factuur betaalt?
Wijst de debiteur een andere volgorde aan dan de wet, dan mag u de betaling weigeren zonder dat u zelf in verzuim komt. Twijfelt u wat in uw situatie verstandig is, vraag dan advies voordat u reageert.
Wanneer geldt een factuur als betaald?
Bij een betaling per bank op het moment dat het bedrag op uw rekening is bijgeschreven. De datum waarop de debiteur de overboeking heeft opgedragen, is niet beslissend.
Moet ik een deelbetaling accepteren?
In beginsel niet. De debiteur is volgens de wet niet bevoegd om in gedeelten te betalen. Accepteert u een deelbetaling wel, dan gaat die eerst naar de kosten en de rente.
Bron: wetten.overheid.nl, Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikelen 6:29, 6:30, 6:43, 6:44 en 6:114.